Terug naar school!

Terug naar school!

Vandaag start overal in België het nieuwe schooljaar voor de leerlingen van het kleuter-, lager en middelbaar onderwijs. De studenten hoger onderwijs krijgen nog even uitstel. Bij mij kriebelt het ook een beetje om terug een studie op te nemen. Maar hoe denken de leerlingen er zelf over?

Radio 1 liet gisteren een aantal leerlingen aan het woord uit het middelbaar onderwijs. Veelal zat dezelfde toon in hun reacties; spijt en een zekere droefheid. Terug naar school is gelijk aan het einde van leuke dingen doen…

Saaie lessen?

‘Terug naar de saaie lessen,’ hoorde ik een leerling zeggen. Naar mijn gevoel was dit een fundamenteel foute uitspraak. Natuurlijk heeft die leerling geen ongelijk. Naar zijn gevoel zijn de lessen saai en wil hij andere dingen doen die leuk zijn. Maar waarom moeten jongeren het onderwijs zo percipiëren?

Iets te gemakkelijk hoor ik mensen dan zeggen dat we in het leven nu eenmaal saaie dingen moeten doen om een toekomst op te bouwen. Het leven is nu eenmaal niet altijd rozengeur en maneschijn; je moet gewoon dingen doen en er zijn nu eenmaal verplichtingen. Jongeren moeten dat maar beter vroeg dan laat leren, is dan wat ik hoor. Mijn visie op onderwijs is net een beetje anders.

Mijn hele schoolcarrière is mijn zin in de lessen, in de leerstof namelijk telkens weer aangewakkerd door mensen die passie hadden voor hun vak. Mensen die boeiend konden vertellen, wisten hoe ze ons moesten aanspreken, ons af en toe uitdaagden, waarvan we een duwtje in de rug kregen om voor onszelf te denken en de leerstof daarin te betrekken. Mensen die ons in groepen aan tafel lieten plaats nemen en onder elkaar de oplossing voor problemen lieten uitdenken.

In het lager is mijn zin echter ook een paar keer serieus de grond in geboord door leerkrachten die lievelingsleerlingen hadden, een bepaald deel van de leerstof zelf saai vonden of ’s avonds liever een terrasje deden (en daar dan heel uitgebreid over vertelden tegen de klas) dan een nieuwe uitdaging te bedenken voor hun leerlingen. Ik heb echter ook zin in schrijven en in geschiedenis gekregen door leerkrachten die prachtig konden vertellen en je meenamen doorheen de tijd of doorheen geweldige verhalen. Een van mijn leerkrachten vertelde zo elke avond een deel van een griezelverhaal dat hij zelf had geschreven. Dat wilde ik ook kunnen!

In het middelbaar kreeg ik ooit zin in Frans omdat een leerkracht ons geweldig kon motiveren. Haalde ik die zeven dan was ze steevast trotser op mij dan mijn eigen ouders dat konden zijn. Wiskunde was in het derde middelbaar zelfs mijn favoriete vak en dat voor iemand in de richting economie-moderne talen… Ik herinner mij dat ik de laatste twee jaren van de middelbare school zelfs met plezier Frans en economie studeerde door de passie die de leerkrachten toonden voor hun vak. En hoe chemie en fysica de meest fascinerende zaken waren om te bestuderen omdat elke keer weer het dagelijks leven in de lessen terug kwam (zoals het brouwproces van bier).

Maar ik ben ook mijn zin in Engels kwijt geraakt, omdat mijn leerkracht het belangrijker vond om een televisiecarrière uit te bouwen dan om tijd te steken in goede lessen voor zijn studenten. Of plezier in biologie verdween, omdat nogmaals uitleggen wat celdeling inhield te lastig was voor mijn leerkracht biologie. Ligt het dan werkelijk aan de luie jongeren die maar moeten leren dat je soms ook minder leuke dingen moet doen?

Wie doet waar hij van houdt, hoeft nooit te werken

In veel blogs die ik volg, word vaak gezegd dat je moet doen waar je van houdt zodat je nooit hoeft te werken. Mijn ervaring is ook zo. Doe een baan waar je je hart en ziel in kan leggen en je hoeft nooit het gevoel te hebben dat je aan een verplichting voldoet. Wanneer wij studiekeuzes moesten maken, raadden een aantal leerkrachten ons dan ook aan om datgene te kiezen wat we graag deden. ‘Maar hou in je achterhoofd dat je dit je hele leven moet willen doen.’ Goede raad, eentje die ik ter harte nam, vooral van zij die mij ‘goesting’ hadden doen krijgen in hun vakken.

Steeds meer is er een tendens die vraagt van ons dat we ervoor kiezen om iets te doen waar we zin in hebben. Tenslotte moeten we langer en meer werken voor vaak hetzelfde loon. De boodschap die we jongeren dan ook willen meegeven, is niet dat ze moeten kiezen voor iets waar ze veel geld mee verdienen, maar waar ze wel hun hart en ziel in kunnen leggen. Anders hou je het nooit vol, is het niet?

Waarom geven we jongeren dan de boodschap dat school nu eenmaal moet, hoe saai het ook is? Waarom kunnen we kinderen en jongeren dan niet tonen dat leren ook echt leuk is? Ik zal niet ontkennen dat er altijd jongeren zullen zijn die niets interessant vinden wat met school te maken heeft, maar de schoolmoeheid ligt volgens mij ook een groot deel bij de manier waarop wij naar onderwijs kijken. Stamp zoveel mogelijk in hun hoofd, ook al doen ze er later niets mee… Kunnen we jongeren niet meer aanbieden binnen hun interesseveld, naast de keuzes die ze maken voor het verdere leven?

Iedereen heeft talent

Ik ben er namelijk van overtuigd dat iedereen talenten heeft. Talenten waar we in deze samenleving iets mee kunnen doen. Jongeren vinden niet enkel televisie kijken leuk. Dat is wat wij hen wijs maken.

Kinderen ontdekken namelijk heel graag de wereld. De ervaring die ik met kinderen heb, vertelt mij dat daar ontzettend goede verkopers, timmermannen, architecten, metsers en leerkrachten tussen zitten. Als we ze doorheen hun leven zouden stimuleren om dat interessant te blijven vinden in plaats van hen te kneden tot eenheidsworst of tot een beeld dat we willen bezitten dan zou er veel minder talent verloren gaan.

Misschien bekijk ik het allemaal te rooskleurig. Ik weet ook niet hoe we het in de praktijk zouden moeten brengen, maar volgens mij is het geen overbodige oefening om eens bij stil te staan: hoe zorgen we ervoor dat elke mens datgene doet waar hij van houdt?

Hoe kijken jullie tegen het huidige schoolsysteem aan?

(Visited 87 times, 1 visits today)

10 Replies to “Terug naar school!”

  1. Mooi stuk en zeker een goed onderwerp om over na te denken! Ik heb tijdens het middelbaar onderwijs wel veel docenten gehad waarvan je kon merken dat het docentschap ze niet echt meer boeide (ook tijdens verschillende stages binnen het VO merkte ik dat veel mensen de feeling voor hun vak een beetje kwijt waren, maar misschien hoort dat er wel bij als je het al zo lang doet?). De lessen waren daardoor ook gewoon echt saai en stom. We kunnen jongeren echt wel laten zien dat leren meer is dan alleen maar “saai in de les zitten”, maar daarvoor heb je wel iemand nodig die het vak met veel passie kan overbrengen.
    Het zou zo mooi zijn als lessen meer aansluiten bij de interesses van de leerlingen, maar ik denk dat het best wel moeilijk is om te realiseren (iedereen vindt iets anders weer leuk). Ik weet niet hoe het precies zit in België, maar in Nederland kiezen leerlingen in de derde klas al een profiel met vakken die ze leuk vinden. Een deel van de vakken waar ze dan niet goed in zijn of die ze echt niet leuk vinden, hoeven ze dan niet meer te volgen.

    1. In België kiezen leerlingen in het middelbaar onderwijs een ‘richting’ en dat is dan meteen een pakket waar iedereen alle vakken moet volgen. Het probleem is ook een beetje dat in ons onderwijs historisch een verschil is gegroeid tussen die richtingen met die is ‘beter’ dan die. Terwijl een beroepsopleiding niet persé slechter of minderwaardig is dan een algemene opleiding. Ik denk dat dat ook wel een rol speelt. Dat je je ondergewaardeerd voelt omdat je een beroepsopleiding volgt, alsof je te dom bent om iets anders te doen…

  2. Iedereen heeft natuurlijk zijn eigen interesses en het is lastig om het iedereen naar de zin te maken maar van de meeste lessen steek je wel wat op. En leren is helemaal niet saai. Een brede algemene kennis is in het leven hartstikke handig meegenomen.
    Sytse onlangs geplaatst…Onzekerheid op mijn blogMy Profile

    1. Ik denk dat onderwijs ook vooral gaat over aangepast les geven aan de stijl van de leerlingen. Dan bedoel ik niet dat het allemaal leuk moet zijn, maar wel dat jongeren gemotiveerd moeten blijven. Uitdaging en op het juiste niveau les geven speelt daar ook een enorme rol in. Ik geloof niet dat jongeren zomaar opgeven en leren saai beginnen vinden.

  3. Ik denk dat het probleem zeker aan beide kanten ligt. Er zijn genoeg docenten die de les niet leuk gemaakt krijgen. Ik kan me nog genoeg docenten herinneren die mijn interesse in een bepaald vak echt verpest hebben omdat ze gewoon niet leuk les konden geven. Aan de andere kant is het niet alleen de taak van de docent om te zorgen dat de lessen leuk zijn, maar ook van de leerlingen zelf. Veel leerlingen hebben denk ik niet door hoe bevoorrecht ze zijn dat ze onderwijs hebben en dat ze zoveel lessen mogen volgen.

    1. Niet alles ligt uiteraard aan de leerkrachten. Veel ligt ook aan de opvoeding van jongeren en aan hoe ze in het leven staan. Ik kan me inbeelden dat pubers tussen 11 en 15 niet veel zin hebben om te leren, want dan zijn ze echt in zo’n rebelse periode. Toch geloof ik dat het onderwijs anders kan. En dat is meer dan een leerkracht die goed les geeft (want ook veel leerkrachten geven op omdat het onderwijs niet goed in elkaar zit).

  4. Ik heb altijd wel goede leraressen met name gehad op de lagere school, ik vond school dan ook altijd leuk, tot ik op middelbaar kwam, en de eerste twee jaren gingen nog wel, maar daarna, kreeg ik lessen en daarvoor ook al, van leraren die mij niet begrepen (wiskunde bijv. dyscalculie was nog niet zo in zwang), maar ook geschiedenis zeg jij, oh dat vond ik dus vreselijk!!!

    En dat dus dankzij leraren die mijn aandacht niet wisten vast te houden en andere leraren ging ik voor door het vuur, en dus die lessen en vakken had ik dan ook goede cijfers meestal wel.

    En het huidige schoolsysteem, daar kan ik niet meer over mee praten is te lang geleden, wel weet ik dat hier wordt vertelt aan mij, door mijn oude leraren van Middelbaar, die ook mijn dochter in de klas hebben gehad, dat is dan weer gaaf… 😉 Dat mijn diploma nu meer waard is dan vroeger, ik heb de MAVO gedaan, staat in deze tijd gelijk aan HAVO/VWO, dus is het systeem vreselijk achteruit gegaan en zo ook, heeft mijn kind gewoon lessen gemist, vind ze zelf ook, die vroeger heel normaal waren.

    Ik snap daar niets van in het nu dus.. maar goed, ik ben klaar, zij is klaar nu, en wie weet gaat zij nog wel door over een tijdje, maar ze neemt nu eerst een tussenjaar om te werken, samenwonen onder de knie te krijgen en haar rijbewijs te halen wat nodig is voor de opleiding die ze net heeft gedaan wil ze aan de bak komen in die sector… evenementenorganisatie dus, met manager erop gestempeld. 😉

    X
    Morgaine onlangs geplaatst…ClichéMy Profile

  5. Mooi stukje met veel waarheid. In Nederland (geloof ik) bestaat er een school waarin kinderen mogen doen wat ze willen. Dus hebben ze zin in wiskunde dan doen ze op dat moment wiskunde. Hebben ze zin om te spelen dan mogen ze dat ook doen. Naar het schijnt zou dit heel goed werken en komen zo de talenten optimaal naar boven. 🙂

    1. Hier in België heb je die methodescholen ook. Ze volgen een heel ander pedagogisch programma en voor zover ik weet zijn de resultaten van de leerlingen wel beter. Maar ook dit systeem werkt niet voor iedereen. Daarom hou ik ook zo van verscheidenheid in het onderwijslandschap, misschien is dat wat we wel een beetje mankeren.

Geef een reactie

You have to agree to the comment policy.

CommentLuv badge

%d bloggers liken dit: